Blagotinsko zrno

Na arheološkom nalazištu Blagotin, iz samo jedna sonde (30 m²), pronađeno je oko 16.ooo fragmenata keramike. Pretpostavlja se da se Blagotin prostirao na 6 hektara, a istraženo je samo 300 m².

Iskopavanja su vršena između 1989. i 1999. godine, kada su zbog opšte političke situacije u zemlji prekinuta.

Izvršena istraživanja pokazuju da je naselje građeno planski. Otkrivenih sedam poluzemunica je grupisano oko centralnog trga. U samoj sredini trga se nalazilo svetilište okrenuto u pravcu apsolutni sever-jug (a u neolitu je bilo gotovo nemoguće da se samo pomoću zvezda ustanovi apsolutna linija sever-jug).

U svetilištu su pronađene dve velike figure za koje se pretpostavlja da predstavljaju Boginju plodnosti i Boginju zemlje. Figure su velikih dimenzija (oko 40 cm) i predstavljaju izuzetan nalaz (obično su te figure Boginja manjih dimenzija, a prava je retkost da se na jednom mestu pronaću čak dve Boginje tako velikih dimenzija)

Otkriveni nalazi pokazuju da su se stanovnici Blagotina bavili i zemljoradnjom i stočarstvom o čemu svedoče pronađene kosti divljih životinja i posude za čuvanje žitarica.

Posebno je interesantan i potpuno neuobičajen nalaz – glineni modeli zrna pšenice, nekoliko komada (dimenzija od 7cm do 12cm). Ova zrna pšenice su pronađena u blagotinskom svetilištu što samo potvrđuje dosadašlja saznanja da su za neolitskog čoveka žitarice bile božanskog porekla. Razlog tome je životni ciklus zrna žitarice: umiranje (polaganje u zemlju/setva), rađanje (nicanje iz zemlje), život (rast i klasanje), ponovna smrt (vršidba) kojom se započinje novi ciklus sa ponovnim sejanjem.

Reč je о najstarijem urbanističkom planu na svetu, pozivajući se na činjenicu da je do tada za najstariji važio plan Ura (Mesopotamija), čija se starost procenjivala na око 6.000 godina. Blagotinsko zrno pomera ovu granicu za 2.000 godina! Blagoti su osnovali pripadnici starčevačke kulture, odnosno njene najstarije faze-protostarčevo, krajem VII i početkom VI milenijuma p.n.e. U Blagotinu koji je predstavljao jedinstveno stambeno ekonomsko naselje sa ulicama i hramom na centralnom delu trga bio je religijski centar, živelo je oko 100 porodica, poljoprivrednika. Na nalazištu je nađeno preko 16.000 fragmenata keramike, figura, boginja, glineni modeli zrna pšenice koja ukazuju da je blagotinski ratar imao uverenje da su božanskog porekla. Otkriveno je više polu zemunica oko trga gde je posebno svetilište sa boginjom plodnosti i boginjom zemlje. Nađene su i alatke, motike, sadilice, rala od jednog roga. Na osnovu iskopanih delova zrnjeva, došlo se do zaključka da se tu pravilo brašno. Otkrića iz ranije dekade su ukazala na prvu proizvodnju hleba na svetu.

Zrno se inače čuva (zajedno sa ostalim blagotinskim nalazima među kojima su i Boginja plodnosti i Boginja zemlje) u Arheološkoj zbirci Filozofskog fakulteta u Beogradu.

Zrno se trenutno nalazi u Muzejskoj zbirci Narodnog univerziteta Trstenik kao deo postavke „Istorija hleba u trsteničkom kraju“

Slični članci